Stratejik Plan

Strateji Geliştirme Başkanlığı Sunuşu


Yenilikçi, katılımcı ve sürdürülebilir bir stratejik plan…
Strateji Geliştirme Başkanı
Bakanlığımız 2015-2019 Stratejik Planı’nın, enerji ve tabii kaynaklar alanında dünyada yaşanan gelişmeleri dikkate alan, Ülkemizin sahip olduğu kaynakları ve kendisine has ihtiyaçlarını tanımlayan, bu ihtiyaçların azami düzeyde karşılanabilmesi için ulaşılması gereken hedefleri belirleyen stratejik bir yol haritası niteliğinde;
  • Katılımcı,
  • Yenilikçi,
  • Çok yönlü,
  • Güvenirliliği ve doğruluğu metodolojik olarak kontrol edilebilir verilere dayanan,
  • Ulaşılabilir ancak zorlayıcı hedefler koyan,
  • Bakanlığımızın iki ana sorumluluk alanı olan; enerji ve doğal kaynaklar arasında sinerji ve denge kuran,
  • Çevresel duyarlılığı ön planda tutan,
  • Büyüyen Ülkemiz ekonomisinin enerji ve hammadde taleplerini karşılamaya yönelik stratejileri kapsayan,
  • Küresel trendleri, güncel konjonktürü ve gelecek beklentilerini dikkate alan,
  • Ülkemizin makro politika ve stratejilerini ortaya koyan diğer üst politika belgeleri ile de uyumlu
bir yapıda olması amaçlanmıştır.
Bu doğrultuda, farklı bakış açıları getirebilecek farklı paydaşlardan sağlıklı ve çok yönlü bilgi almak üzere mevcut durum analizi yapılmış ve stratejinin girdisi olarak kullanılmıştır. Ayrıca enerji ve doğal kaynaklar alanında dünyada ve bölgemizdeki son gelişmeler analiz edilerek stratejilerimize yansıtılmıştır. Farklı görüşlerin derlenebilmesi için hazırlık çalışmalarının her aşamasında toplantı, çalıştay, odak grup çalışmaları, anket gibi uygulamalar geniş bir katılımcı grubuyla gerçekleştirilmiş ve mutabakata dayalı bir analiz ve tasarım süreci geçirilmiştir.
Çok boyutlu bir veri toplama yapısı tasarlanmış ve uygulanmış olan 2015-2019 Stratejik Planı Hazırlık Çalışmalarında analizler aşağıdaki veri kaynaklarına dayandırılmıştır:

Paydaş, Ürün ve Hizmet Analizi

Bakanlığımızın paydaşları, Bakanlığımız ile olan ilişkisinin durumu, Bakanlığımıza etkisi ve önemi doğrultusunda analiz edilmiş ve Stratejik Plan hazırlık çalışmalarına da bu doğrultuda dahil edilmişlerdir. Bakanlığımız birimleri tarafından sunulan ürün ve hizmetler de mevcut durum analizinde girdi olarak kullanılmak üzere analiz edilmiştir. Bu analizler sonucunda:
İç Paydaşlarımız olarak;
  • Bakanlığımız Merkez Birimleri
  • Bağlı, İlgili, İlişkili Kuruluşları,

Dış Paydaşlarımız olarak;
  • İlgili Kamu Kurum ve Kuruluşları,
  • Akademik Kuruluşlar,
  • Enerji ve Tabii Kaynaklar Alanındaki Tüm Sivil Toplum Kuruluşları,
  • İktisadi ve Sosyal Sivil Toplum Kuruluşları,
  • Uluslararası Kuruluşlar
belirlenmiş ve hazırlık sürecinde tüm paydaşların azami düzeyde katılımı sağlanmıştır.

Toplantılar ve Odak Grup Çalışmaları

Analizler kapsamında toplantılar ve odak grup çalışmaları gerçekleştirilmiş, bu kapsamda Sayın Bakanımız, Sayın Bakan Yardımcımız, Sayın Müsteşarımız, Sayın Müsteşar Yardımcıları, Merkez Birimler ile Bağlı, İlgili, İlişkili Kuruluşların Genel Müdürleri, Genel Müdür Yardımcıları ve ilgili Daire Başkanları başta olmak üzere konu uzmanı pek çok katılımcı ile bir araya gelinmiştir.

Anketler

Geniş bir katılımcı grubuna ulaşmak ve paydaşların, üzerinde strateji geliştirilmesi gereken konulara ve stratejilere ilişkin görüş ve beklentilerini alabilmek üzere; anketler uygulanmış ve anket sonuçları analiz edilerek Stratejik Plan’ın temel girdilerinden biri olarak kullanılmıştır. Anketler;
  • Bakanlığımız Çalışanları,
  • Bakanlığımız Merkez Birimleri,
  • Bakanlığımız Bağlı, İlgili, İlişkili Kuruluşları,
  • Enerji ve Doğal Kaynaklar ile İlgili Sivil Toplum Kuruluşları,
  • Diğer İktisadi ve Sosyal Sivil Toplum Kuruluşları, Bakanlığımızın Dış Paydaşları Olan Kamu Kurumları,
  • Akademik Birimler ve Üniversitelerin Enerji ve Doğal Kaynaklar ile İlgili Akademisyenleri
olmak üzere 7 farklı paydaş grubuna uygulanmıştır. Açık ve kapalı uçlu soruları bir arada barındıran ortalama 20’şer soruluk bu anketler internet tabanlı olarak uygulanmış ve sonuçları analiz edilmiştir. 1100’ün üzerinde gerçek ve tüzel kişiden yanıt alınan anketler ayrı ayrı incelenmiş, değerlendirilmiş, kategorize edilmiş ve anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde konsolide edilmiştir.

Çalıştaylar

Mevcut durum analizini yapmak üzere, Güçlü ve Zayıf Yönler, Fırsatlar ve Tehditler (GZFT) analizi çalışması kapsamında üç tam gün oturumdan oluşan çalıştaylar gerçekleştirilmiş olup ortaya çıkan görüşler tüm çalışmalarda girdi olarak kullanılmıştır.
  • 11 Şubat 2014 tarihinde Sayın Bakanımızın da katılımıyla Stratejik Planlama Kurulu’nun Stratejik Plan’a girdi sağlayacak görüşlerini alabilmek üzere Bakanlığımız Merkez Birimleri ile Bağlı, İlgili, İlişkili Kuruluşların Üst Yöneticilerinden oluşan 45 kişilik bir katılımcı grubu ile çalıştay gerçekleştirilmiştir.
  • 12 Şubat 2014 tarihinde Stratejik Planlama Ekibi ve iç paydaşlar ile taslak temalar bazında GZFT analizinin gerçekleştirildiği ve Stratejik Plan’a ilişkin amaçlara yönelik görüşlerin alındığı bir çalıştay gerçekleştirilmiştir.
  • 13 Şubat 2014 tarihinde enerji ve madencilik alanında faaliyet gösteren tüm teşebbüsleri temsil eden sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, ilgili akademisyenler, ilgili kamu kurumlarının temsilcilerinden oluşan dış paydaşlar ile geniş bir katılımla, taslak temalar bazında GZFT analizinin de yapıldığı ve Stratejik Plan’a ilişkin amaçlara yönelik görüşlerin alındığı bir çalıştay gerçekleştirilmiştir.
Ayrıca stratejilerin belirlenmesi aşamasında katılımcı bir yaklaşım benimsenmiş, Bakanlığımız üst yönetiminin de aktif olarak katıldığı çok sayıda toplantı gerçekleştirilmiştir. Bu toplantılara istinaden kurgulanmış olan stratejik tema, amaç, hedef ve stratejilerin, üst yönetim tarafından sahiplenilmesini sağlamak amacıyla; Sayın Bakanımızın, Sayın Bakan Yardımcımızın, Sayın Müsteşar ve Müsteşar Yardımcılarımız ve Bakanlığımız Merkez Birimleri ile Bağlı, İlgili, İlişkili Kuruluşlarımızın üst düzey yöneticilerinin katılımları ile gerçekleştirilen iki günlük ayrı bir çalıştay ile tartışılmış ve tüm birimlerin görüşleri alınmıştır.

Yerel ve Küresel Ölçekte Kamuya Açık Veriler Üzerinden Literatür Taraması

Çalışmanın teorik altyapısı açısından gerekli literatür taraması gerçekleştirilmiş, analize girdi teşkil edebilecek küresel trendler, Bakanlığımız için olumlu veya olumsuz anlamda ders çıkarılabilecek diğer ülkelerdeki örnek uygulamalar incelenmiştir. Bu araştırmalar, Bakanlığımızın güçlü ve zayıf yönlerinin küresel bir bakış açısıyla değerlendirilmesine katkı sağlamış, fırsat ve tehditlerin hem yerel, hem de uluslararası bir gözle değerlendirilmesine imkan vermiştir.

Üst Politika Dokümanlarının İncelenmesi

Stratejik Plan’ın mutlak surette uyum içinde olması gerektiği üst politika belgeleri, Bakanlığımızı etkileyebilecek hususlar çerçevesinde incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Bu kapsamda;
  • 62. Hükümet Programı ve Yıllık Program,
  • Orta Vadeli Program (2014-2016),
  • Orta Vadeli Mali Plan, (2014-2016),
  • 10. Kalkınma Planı,
  • Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu Kararları,
  • Enerji Verimliliği Strateji Belgesi,
  • Elektrik Enerjisi Sektörü Reformu ve Özelleştirme Strateji Belgesi,
  • Elektrik Piyasası ve Arz Güvenliği Strateji Belgesi
incelenmiştir.
Yukarıda bahsedilen tüm bu çalışmalar neticesinde Planımızda; Enerji Arz Güvenliği, Enerji Verimliliği ve Enerji Tasarrufu, İyi Yönetişim ve Paydaş Etkileşimi, Bölgesel ve Uluslararası Etkinlik, Teknoloji, Ar-Ge ve İnovasyon, Yatırım Ortamının İyileştirilmesi, Hammadde Tedarik Güvenliği, Verimli ve Etkin Hammadde Kullanımı olmak üzere sekiz adet tema ortaya çıkarılmıştır. Temalarımızın, enerji ve doğal kaynaklar sektörlerinin birbiriyle ilişkisini ve sinerjisini yansıtan, sektörler arasında bir denge kuran, her ikisine de hak ettiği önemi veren birer çatı olarak tasarlanmasına azami ölçüde özen gösterilmiştir. Bu sekiz temanın yanı sıra ekonomik, sosyal ve çevresel sürdürülebilirlik ise diğer tüm temalara çerçeve bir tema olarak tasarlanmıştır.
Stratejik Plan;
  • Her bir tema için tema adı, temaya ilişkin gerekçe, mevcut durum ve ön plana çıkan risklere ilişkin kısa değerlendirme, GZFT analizi bulguları (güçlü ve zayıf yönler, fırsat ve tehditler ayrı ayrı sayılmak yerine, güçlü ve zayıf yönler çoğunlukla aynı köklere sahip olduğundan ve fırsat ve tehditler birbirini tamamlayıcı nitelikte olduğundan hareketle GZFT analizinin sonuçları yorumlanarak buraya aktarılmıştır),
  • Tema kapsamındaki amaçlar,
  • Her bir amacın altında bu amaca ulaşmaya yönelik hedefler ve her bir hedef için performans göstergeleri,
  • Her bir amaç için amaca ulaşmakta uygulanacak ilgili stratejiler
sunulmak suretiyle yapılandırılmıştır. Söz konusu yapılanma, aşağıdaki şekilde yer verilen örnekte açıklandığı gibidir: